#42. De allerlaatste wasstraat – Doei!
Klaar, af, afgehandeld, afgelopen, gedaan, gepiept, gereed, op, ready, rond, uit, voltooid, voor elkaar, voor mekaar, voorbij, einde verhaal, fini, finito, over en uit, schluss, uit, verleden tijd, achter de rug, geëindigd, om, over, passé, uit, afgerond. 42 afleveringen in vijf jaar. Vijf jaar lang hebben we de mooie dingen die we tegenkwamen bezongen, en hebben we alle troep en alle rotzooi afgefakkeld. Het begon als een alternatief op bloggen: het is best lastig om een mening in een artikel te onderbouwen. Praten is makkelijker. En dat hebben we gedaan. 42 afleveringen van ongeveer een uur, vol met meningen, ideeën en vondsten over het web, over content, over vormgeving, over Design, over de kwaliteit van digitale dingen. Inspireren De Wasstraat is klaar, maar we gaan nog niet met pensioen. Peet heeft een groot aantal supertoffe side projects, zoals de prachtige stichting Lekker Samen Klooien waar hij samen met Astrid Poot een podcast over klooien is begonnen. En Vasilis organiseert tegenwoordig meetups over de definitie van kwaliteit bij CMD-Amsterdam. Hij is ook een serie podcasts begonnen over ditzelfde thema. #42. De allerlaatste wasstraat – Doei! verscheen op De Wasstraat van Peet Sneekes en Vasilis van Gemert is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Unported licentie. Wil je het materiaal op een andere manier gebruiken? Neem dan gerust contact op met Peet of Vasilis.
#41. Weg met het web, hallo robots en betere dingen
In de lente van 2016 namen we dit gesprek op. En daarin vertelden we dat het zo lang had geduurd voordat we de vorige aflevering publiceerden. Nou. Dit duurde langer. Veel langer. Robots vs het web Robots zijn beter dan het web, vindt Peet. En dat vindt hij eigenlijk omdat hij al zo veel dingen heeft gemaakt voor het web [wat natuurlijk een kul-reden is, vindt Vasilis]. En Vasilis denkt ook dat hoe interessant robots nu misschien wel zijn, ook die zullen wel weer kapot gemaakt worden door marketeers. Moppermoppermopper. Ook van robots zullen marketeers wel weer een tyfuszooi maken Dit internet is wél gratis We mopperen ook nog even over een domme site van de IAB die mensen met een ad-blocker de schuld geven van het feit dat uitgevers digitaal uitgeven niet willen begrijpen. Terwijl het eigenlijk natuurlijk strafbaar zou moeten zijn om het web te besurfen zónder ad-blocker. Je gaat toch ook geen Windows gebruiken zonder goede virus-scanner? Het gore lef van al die publicatiehuisjes die zeggen dat de afspraak tussen hun en de lezer is begrijp ik niet Nog meer We hebben het over de Icons Meetups die Vasilis organiseert. We hebben het over koffiezetapparaten. Over het nastreven van perfectie vs goed genoeg. We hebben het over afstandsbedieningen. We hebben het zélfs nog over Braun en Steve Jobs. Wasstraat 41 is begonnen. We hebben geen aantekeningen èn het is 2016, maar het is echt een tijd geleden. Is het web beter geworden in de tussentijd? Vasilis weet het eigenlijk niet Peet heeft er een mening over. Het is blijkbaar ironisch, want Peet heeft weer F8 (de developers meeting van Facebook). Robots voor de facebook messenger werd aangekondigd en Peet vond het wel interessant. Peet geeft een voorbeeld die bijzonder treffend is. (wat een intelligente kerel eigenlijk). Vasilis vond het web vroeger eigenlijk niets, want bellen is veel beter, maar daar is hij op teruggekomen. Vasilis: “Spreken met mensen kan me niet zo heel erg veel schelen eerlijk gezegd”. Meestal bellen mensen met een uitzonderlijke situatie, dus dan zijn call center mensen eigenlijk niet nuttig. Peet maakt als een hele tijd websites en hij is het eigenlijk ook zat, want ze hebben teveel beperkingen. Die robots van Facebook zijn al in de buurt van je natuurlijke gedrag, je hoeft ze alleen even aan te spreken. Veel anders dan websites. Dus je hoeft ze niet aan te roepen met een URL, of een App te starten is er een ‘automagische’ manier van het aanroepen. “De vraag is natuurlijk of de dialoog de juiste vorm is”, maar robots maken het toch makkelijker met allemaal voorgebakken keuzes. Nu moet blijkbaar nog steeds Apps, maar nu er ook nog bij de robots. De vindbaarheid van bedrijven en diensten gaat ook anders. Dat zoeken wordt niet meer gedaan via SEO (dat is dus search engine optimalisatie en geen site enhancing oil zoals Peet uitlegt). Vindbaarheid krijgt dus een nieuwe dementie voor messengers, Google, Amazon en andere stem gedreven robots. Peet: “Ik vind [robots] wel spannend stiekum”, want het zet eigenlijk de online wereld op z’n kant. Bedrijven moeten dus opnieuw nadenken over hoe bijvoorbeeld Google elke vraag die ze stellen langs zien komen. Vasilis boeit het eigenlijk nog niet. Peet vind vooral de belofte voor mensen en dat de dienstverlening beter kan worden erg interessant. Nogmaals Peet is het web een beetje zat, want die aan elkaar geknoopte documenten die het web is, zijn nu door de meeste bedrijven platgeslagen als futiele dingetjes. Het is het ‘internet van dingetjes’, waar Peet het vaker over heeft: Iemand moet scoren en maakt een dingetje, zijn of haar baas wordt blij, geeft een opslag en het dingetje is niet meer interessant, dus raakt in verval. Alles wat niet meer onderhouden wordt is crappy. Peet vermoed dat het toch anders is met robots. Vasilis: “Ik denk dat het [robots] ook weer door marketeers wordt opgepakt en dat ze er een tyfus zooi van maken” Peet trekt die hypothese verder aan de hand van Paul van Buurens “Dit Internet is gratis” (http://ditinternetisgratis.nl/). Paul van Buuren heeft deze website opgericht als reactie op een campagne van de IAB (Interactive Advertising Bureau Nederland): http://internetisnietgratis.nl/ Die campagne website praat een schuldgevoel aan mensen die advertentieblockers gebruiken. Vasilis “Wat een stelletje klootzakken zijn jullie toch”. Het leid niet alleen af van de content, maar ze zijn ook gevaarlijk, met virussen en ‘ransom ware’. Misschien moet het wel verboden worden. “Ze doen ook alsof het een afspraak tussen de adverteerders en ons”. Peet gebruikt geen ad blocker, maar een alles blocker, met goede redenen. Want als lezer ben je vaak ongewild deel van de afspraak tussen tientallen partijen waar je geen weet van hebt. Peet en Vasilis zouden het op prijs stellen als het verdienmodel (advertenties) in zijn geheel door het publicatiehuis zou worden gedaan. IAB heeft blijkbaar ook ‘do not track’ voorkeuren helemaal stuk gemaakt. Nu betekent het “Volg me niet, maar volg me wel”. Al dat tracken van advertenties is helemaal niet nodig, want de leugen regeert. En toen gaf de audiorecorder het op. Peet legt uit hoe één advertentie ongeveer vijf partijen nodig om dat ene plaatje neer te zetten en daar heb je geen afspraak mee. De discussie over advertenties is ook raar, want verhoudingsgewijs spelen advertenties maar een kleine rol om je tracken. Typografie maakt misschien wel de boel mooier, maar die fonts komen van Google of Adobe vandaan en zijn even makkelijk ook trackers. “Het gore lef van al die publicatiehuisjes die zeggen dat de afspraak tussen hun en de lezer is begrijp ik niet” zegt Peet. Peet legt uit hoe advertenties op bijvoorbeeld nu.nl verschijnen en jouw gegevens aanbieden via een soort veilinghuis van honderden partijen. Waarom komt IAB eigenlijk niet met een oplossing? Het antwoord zit een beetje in de naam. Het is een lobby organisatie voor adverteerders. Zij zijn eigenlijk geen discussiepartner. Bedrijven lijken zogenaamd te spartelen vanwege adblockers, maar wij denken dat advertenties gewoon niet meer werken. Vasilis vertelt over bannerblindheid en een krankzinnig idee van een reclame bureau voor een grote vliegtuigmaatschappij: meer content in de footer van contentpagina’s. Dit is niet zielig omdat je niet rond kan komen, maar omdat de reclame boeren niet meer krankzinnig veel meer kunnen verdienen. Peet nuanceert het nog even, want mensen mogen best veel geld verdienen van hem, maa niet voor niets. De rapportages aan adverteerders moet nu nog meer verzonnen worden. “Iedereen is succesvol, iedereen krijgt een medaille”. Vasilis is de laatste tijd lezingen aan het organiseren voor zijn studenten, onder het motto van “Als de student niet naar de lezing komt, dan komt de lezing naar de student”. Het thema van de lezingen is “The good, the bad, the interesting” en levert heel veel verschillende inzichten. Laatst waren de studenten in een museum in Hilversum om Jaap Drupsteen te zien spreken (http://www.museumhilversum.nl/new/2197/). Peet vraag zich af of mensen buiten de digitale wereld misschien ook wel een mooie balans kan leveren, zodat we de connectie met de echte wereld niet verliezen. De ‘echte wereld’ heeft namelijk al een hele positieve invloed op de digitale wereld, maar misschien zijn ze daar niet van bewust. Peet zag pasgeleden een filmpje over ‘surface design’, waar mensen het woord ‘holistisch’ gebruiken. Dus hoe alles invloed heeft op alles en een digitale behoefte heeft vaak een heel verhaal ervoor in die echte wereld. Peet doet een oproep aan mensen die bezig zijn met het holistisch nadenken over service design en holistisch nadenken over design. Vasilis vindt dat een UX’er niet bestaat, want iedereen die werkt aan het eindproduct is een UX’er. We zien een hand aan een koffer … Zonde dat je het mist . :-) Nog even over dat er meer rondom digitale dingen bestaan en dat ze groter zijn dan het ding zelf is. Veel dingen hier. Het gaat dus over nadenken over dingen . Dat is belangrijk. Peet vind dat de mensen die kantoren-koffiezetautomaten maken misschien ook wel kunnen leren van designers. Volgens Vasilis werken daar niet de meest talentvolle mensen aan. Peet: “Waarom zou je niet excellente dingen willen maken”, Vasilis: “Aan de andere kant kan je ook zeggen: dit is goed genoeg. Waarom zou het nog beter moeten?” Peet worstelt ermee. Hij denkt dat het heel makkelijk beter kan. Peet over de interface teksten van koffiezetautomaten: “Niet alleen heeft er iemand niet over nagedacht, maar heeft er iemand anti-over nagedacht”. Televisies en afstandbedieningen van televisies kunnen van Vasilis ook veel beter. Onderzoek is niet nodig, want je kan het thuis heel makkelijk zien: de knoppen die niet gebruikt worden zijn vies en de rest is afgesleten. PIP (Picture in Picture) is een voorbeeld van nutteloze features op afstandsbedieningen. Featureitis heet het. De smart-tv is ook zo’n mooi woord. “Weet je nog hoe lekker het gaat op de computer? Dat kan nu ook onhandig, lelijk en langzaam op de televisie”. Vasilis vertelt over Niels Leenheer over de obscure browsers en tv-browsers (https://www.youtube.com/watch?v=ojGIva5801I) en hoe hij tv-browsers bediend met gebaren .. Een heleboel wasstraten geleden vertelde Peet hoe televisies horen te werken en dat bestaat nu met Google Chromecast. Peet vertelt over de NAB, een groot congres voor mensen die alles met TV doen, maar ook de boel niet echt snappen. Een mooi voorbeeld was een App om naast het televisie programma te gebruiken. Hij vind het maar hilarisch. Dat kost allemaal bakken met geld, maar deze industrie lijkt zichzelf in stand te houden met prijzen. Best cynisch als je erover nadenkt. We gaan snel leuke dingen verzinnen. Digitaal design is klaar voor specialisaties volgens Vasilis. Websites, apps, dingen dingen ontwerpen, da’s best veel al. Bijvoorbeeld informatie visualisatie is al een heel vakgebied. Was vroeger alles dan beter misschien? Peet vind dat er heel mooie dingen gemaakt zijn zoals die van Braun, maar volgens Vasilis is er ook heel veel crap gemaakt, alleen valt dat niet meer op omdat het niet meer nuttig is. Hoe zouden we kunnen leren hoe mensen als meneer Braun en Steve Jobs kijken naar het leven. Je kan natuurlijk niet exact even goed zijn als Steve Jobs, dat is niet reeel. Peet: “Ik wil niet zeggen dat mensen betere dingen moeten maken, maar dat mensen dingen beter moeten maken.” Dus we moeten het beter maken, in plaats van anders. Vasilis heeft een mooie verhaal over “Onderwijsvernieuwing”, waar ze elk jaar het helemaal anders moeten doen. Vasilis: “Het is een beetje alsof elke minister zijn territorium moet afbakenen” . Peet: “Alles moet van tafel. De tafel moet weg ook” . Er zijn nog best veel uitdagingen, zoals het managementificeren. Digitaal ontwerpen is best jong, dus de professionals die les kunnen geven op opleidingen hebben vaak niet eens een relevante opleiding. Da’s best een uitdaging als je mensen wilt aannemen. We moeten dit kunnen oplossen toch? Peet oppert dat de opleiding van Vasilis juist specialisten produceert die goed zijn in omgaan met jonge technologieën. We zijn er inmiddels en gaan even goed staan voor de foto … Da’s belangrijk. #41. Weg met het web, hallo robots en betere dingen verscheen op De Wasstraat van Peet Sneekes en Vasilis van Gemert is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Unported licentie. Wil je het materiaal op een andere manier gebruiken? Neem dan gerust contact op met Peet of Vasilis.
#40. Het digibet, klooien en perfect gestreepte broodjes
Pruttelpruttel in een bootje door de grachten van Amsterdam. Je kan wel zien dat dit filmpje een paar maanden geleden is opgenomen. Zulk lekker weer is het niet meer. We hebben het over het nut van klooien, we praten over advertenties op het web, we hebben gezocht naar mooie dingen, en naar onzin. Klooien voor het groter goed Peet is bestuurslid geworden van een stichting. En niet zomaar een stichting, het is een stichting die graag wil dat mensen meer gaan klooien. Samen het liefst. Dat ze dingen gaan maken. Ze willen graag dat iedereen gewoon weer zijn eigen schoenen kan plakken als die stuk gaan. Of een lap op een broek kunnen naaien. En niet alleen reparaties uitvoeren, maar ook gewoon zelf nieuwe dingen maken, in plaats van massatroep kopen bij de Ikea. Dit doet Peet samen met Astrid Poot. En om mensen op weg te helpen hebben ze Klooikoffers gemaakt waarmee vooral ouders samen met hun kinderen kunnen leren klooien. Heel erg sympathiek. We vragen ons natuurlijk even af of dit initiatief een soort van Arts and Crafts achtige reactie is op de automatisering en de massaproductie. Dat zou best eens kunnen. Maar het past op zich ook wel in de punktraditie van dingen lekker zelf doen. Anyway, hoe je het ook bekijkt, klooien is tof. Content blockers Klooien is misschien wel tof, advertenties zijn dat niet. En toen deze editie van De Wasstraat werd opgenomen kon je eindelijk op je iPhone banners blocken. Grote paniek natuurlijk bij alle contentveebedrijven die er ineens achter kwamen dat banners al jaren geblokkeerd worden. Ze dachten dat zo’n niche-clubje met een iPhone er ineens voor zou zorgen dat hun verdienmodel niet meer zou werken. Helaas hebben die content blockers nauwelijks effect gehad. Bannerboeren blijven onze bandbreedte vervuilen met hun troep. Dit is allemaal wel heel pittoresk Mooie dingen In de vorige editie waren we nogal chagrijnig. Dus zijn we actief op zoek gegaan naar mooie dingen. Peet vond deze clip van Busta Rhymes. Prachtige over the toppe vormgeving. Peet vroeg zich af waarom we dat soort vormgeving nooit zien op het web. En Vasilis noemde vervolgens, zonder dat hij deze clip kent, Lings Cars. Over the top? Zeker. Goed vormgegeven? Niet echt. Er zijn de laatste tijd interessantere voorbeelden te vinden. De site van de Design Conference van Bloomberg bijvoorbeeld. Veel mensen klagen er over. Ik (Vasilis) vind hem briljant. Vele malen beter dan al die inwisselbare marketingcruft. Vooruitgang, of zijn we klaar? Peet vraagt zich af waarom interfaces niet beter worden, bijvoorbeeld om video mee te editen. Die kúnnen echt wel beter, maar het gebeurt niet. Dat kan op luiheid wijzen. Of gebrek aan een verdienmodel. Of, misschien komt het gewoon omdat het goed genoeg is, zoals Maciej Cegłowski uitlegt in zijn briljante presentatie over ons huidige digitale tijdperk. Misschien is het allemaal wel goed genoeg zo. Het is wellicht gewoon allemaal wel af. We kunnen hier en daar nog wat vergeten puntjes op de i zetten, maar dit is het. Streepjes Vasilis at een warm broodje wat er uitzag als een panini die vers onder een grill vandaan kwam. Met mooie bruine grillstrepen er op. Bij nadere inspectie bleken die strepen er op geprint te zijn. Dat broodje kwam helemaal niet onder een grill vandaan, het lag al een hele tijd onder een warmhoudlamp. Vasilis vroeg zich af of je dit nu onder de noemer User Experience moet laten vallen, of onder de noemer oplichterij? Bijna iedereen aan wie hij het vroeg vond het onder de noemer fraude vallen. (Die broodjes worden overigens nog steeds verkocht, blijkbaar is het niet strafbaar). Het wordt natuurlijk meer gedaan. Laatst kocht Vasilis een zakje kruiden omdat het een mooie hipstervormgeving had. Er zat helaas ontzettend smerige massatroep in. Zo vreselijk cynisch. We vragen ons af of het nu echt zo veel moeilijker en duurder zou zijn om Goede, Duurzame Dingen te maken, in plaats van dit soort gemene rotzooi. En we keuvelen nog wat door, al kabbelend door de grachten. Over open API’s, waar ook commerciele bedrijven bakken met geld mee zouden kunnen verdienen. Over banners vervangen door kunst met die content blockers. De camera lijkt wel meer op Vasilis gericht, maar we zijn beide in beeld. Vasilis duikt er gelijk er in. Wat heeft Peet eigenlijk meegemaakt? Er zijn artikelen geschreven en stichtingen gesticht. Er is een heleboel gebeurd. Peet heeft waterdichte aantekeningen, maar weet niet waarom. Peet steekt van wal met het oprichten van de stichting Lekker Samen Klooien. Astrid Poot is een hele tijd bezig met Klooi Koffers en is toevallig ook een keer eerder in de wasstraat geweest. (http://wasstra.at/034/) De Klooikoffer help voor kinderen om samen met hun ouders leren om met gereedschap om te gaan. Het Klooikoffer idee is helemaal leuk en super populair, maar om de rekeningen te kunnen betalen hebben we een stichting nodig. Peet is nu officieel bestuurslid. Peet mag nu klooien opgeven aan de belasting aangeven. We hebben natuurlijk ook een adviesclub met echte docenten en deskundigen van techniek, lesgeven. Er is natuurlijk veel aandacht is voor ‘code literacy’ in het onderwijs en daar zijn veel discussies over. Dus honderd jaar geleden zetten mensen zich in dat iedereen het alfabet leerde en nu dus het digitbet? Dan is er ook nog een tegenreactie: wat nu van de fysieke wereld? Iets waar mensen en kinderen ook mee moeten kunnen klooien. Is het eigenlijk wel een tegenreactie, of eigenlijk dat de digitale zelfredzaamheid eigenlijk ook wel toegepast moet worden op andere normale dingen in het leven. “Het is dus niet ‘of of, maar het is en en’. Lekker klooien, dingen maken” Normale dingen als lijm is makkelijker uit te leggen dan digitaal, want lijm kan je zien zitten en dat ken je, maar code da’s andere koek. Maar code is eigenlijk ook heel eenvoudige, want code is meestal: ‘als dit dan dat’ -constructies en dat is bij electronica eigenlijk ook zo. Vasilis was een beetje teleurgesteld toen hij voor het eerst leerde programmeren. Dat was niet zijn eerste teleurstelling in computers. Peet is eigenlijk steeds vaker blij met dat het steeds makkelijker wordt om iets met computertjes op te lossen. Vasilis vind het ook wel tof. Hij is begonnen aan zijn project ‘it’s 13:37’. Een robot die elk uur een tweet stuurt over waar het 13:37 is. De vrijheid die we hebben om zomaar lekker aan de slag te gaan met dingen is erg fijn. Peet vertelt over het oogsten van motortjes uit telefoons. Dat dingen eigenlijk makkelijk te beginnen zijn en misschien wel eenvoudig zijn om te doen is ook een lekker gevoel, maar zelf iets doen is toch wel iets anders volgens Vasilis. Peet haalt een artikel aan over de banner-blockers en met name het artikel van de maker van ‘Peace’. (http://www.marco.org/2015/09/18/just-doesnt-feel-good) Er komt een grote dinges aan, dus we onderbreken ons gesprek even. We varen ook even naar achteren. Het is drukker dan we verwachtte. We gaan weer verder. Marco Arment wilde een statement maken tegen de adverteerders. Mensen mogen natuurlijk best adverteren rond hun artikelen, als ze maar dat ze zich ook realiseren dat wij als lezer een relatie hebben met de creator en niet met de 53 javascript-eigenaren die ingeladen worden bij advertenties. Websites aanzienlijk sneller worden als externe zaken geblokkeerd worden. Fonts zijn daar een van de beste voorbeelden. Eigenlijk zijn al die oplossingen maar een beetje onhandig en niet gericht om de content echt beter te maken en dat lijkt ook effect te hebben op de content zelf, da’s niet handig! Wat is er eigenlijk gekomen van die content initiatieven van Facebook en Apple? Volgens Peet is het gewoon ‘flipboard’, met artikeltjes van niets. We varen even naar de zijkant om naar de Munt te kijken. Dat missen jullie helemaal, jammer hoor. We kijken even op de kaart en gaan het grachtje door. Vorige keer waren we chagrijnig, maar mensen vonden de vorige wasstraat wel erg goed. We waren vooral aan het klagen en weinig aan het oplossen. We worden bijna aangevaren. We zouden toffe dingen zoeken. Peet heeft wat mooie dingen gevonden die het ‘wow’ effect hebben Er zijn dus wel toffe dingen, maar niet op het web. Busta Rhymes’ Gimme Some More (https://youtu.be/eHHT7dTmw8U) is een prachtig voorbeeld van iets wat erg tof is en lekker over de top, maar hoe doe je dat op het web? Op alle webcongressen wijst iedereen op bruikbaarheid en focus en witruimte, maar is ook een tegenvoorbeeld namelijk: LINGs CARs (http://www.lingscars.com/) met allemaal gifjes en meer gifjes. “Dit is wel allemaal heel pittoresk” Waar is de kunst en het onnodige op het web? Vasilis experimenteert daarmee omdat het kan en omdat hij het leuk vind. Webdesigners zijn echter niet gecharmeerd van die experimenten, want websites lijken niet op die experimenten. Alle marketing websites van tegenwoordig zijn eigenlijk een echte eenheidsworst. Dit is ook echt een mooie manier om weggeautomatiseerd te worden. We kunnen al die dingen genereren met een “random generic marketing generator”, “Heeft u ook bla, dan is er nu bla, met onze bla”. Peet denkt die platen misschien wel effectief moeten zijn, maar Vasilis heeft headerblindheid ervoor ontwikkeld. “Sodemieter op met je kut banner. Ik wil je download button”. Waarom worden foto’s en videos op het web eigenlijk geacrediteerd worden met ‘instagram’ en ‘youtube’?? Die maken geen foto’s of films. Waarom zetten ze niet even de juiste naam erbij. We zijn erg blij dat iedereen alles kan doen met de Wasstraat spullen, zelfs geld verdienen, zolang ze onze naam er maar bij staat. De video interface verdient nog wel erg veel aandacht. Waarom ontwikkelen die dingen niet. We zien een jongetje op een boot die op een iPad aan het kijken is. Een ipad is blijkbaar een standaard kinder-accessoire. “Als ik heel druk was zette mijn moeder me voor de wasmachine, ga maar het wasprogramma kijken”. de iPad is de nieuwe wasmachine. De interface van video en andere content, daar is te weinig beweging. “Misschien is er wel een heleboel af”. We gaan even aan de kant. en zien Jeroen Krabeé. Maciej Cegłowski heeft een briljant stuk geschreven over waar we nu staan met het web. Volgens zijn essay staat we nu op het zelfde punt als de luchtvaart industrie in de jaren 60 stond. Volgens zijn artikel (http://idlewords.com/talks/web_design_first_100_years.htm) staan we op dit moment stil en zijn er maar kleine verbeteringen die relatief te veel energie kosten. Nu gaat het web en techniek over batterijduur in plaats van bijvoorbeeld sneller te maken. “Als computers niet sneller worden, dan worden webs niet sneller”. “We gaan nog wat dingetjes verbeteren zoals we dat ook met papier doen, maar het blijft hetzelfde”. Misschien maken we nu ook dingen opnieuw en dan hopelijk beter, zoals interfaces maken met CSS, SVG en javascript. Dat lijkt best veel op Flash. Elk voordeel heb zijn nadeel, nu gaan we waarschijnlijk net als in het Flash tijdperk idiote dingen maken. We zien dat mensen graag originele dingen willen maken, die origineel waren, maar helemaal niet goed werken. Misschien moet het gewoon tijd krijgen. We varen in het innovatiehoekje, maar innovatie is niet synoniem met revolutie. Dat soort dingen gaan in kleine stukjes. We gaan het even over broodjes hebben met tostie-streepjes die niet kunnen. Is het oplichterij, of goed gemaakt? Vasilis vroeg het aan de mensen …. uitkomst: mensen vonden het fraude (), maar is dat niet een beetje naïef? We hebben het over goed uitziende kruiden … met een beetje hipster vormgeving, maar het was vies. We trappen dagelijks in dit soort truckjes. “Op dezelfde manier ben ik in het broodje met streepjes getrapt”. Keurmerken zijn ook een soort valse informatievoorziening. We worden eindelijk ingehaald door de zwaaiende jongens. Misschien moeten mensen al die energie steken in het maken van een goed en perfect product. Maar willen we wel perfecte producten? Misschien komen we uiteindelijk terug van nep producten naar zelfgemaakte dingen. We hebben het over stracciatella chocolade ijs en merengue . Als we dan toch mooie dingen maken, waarom zouden we ze niet gelijk onderhoudbaar maken? Is dat duurder? “Massaproductie speelt heel handig in op de korte termijn visie van mensen”. We moeten eigenlijk weer dingen kopen die repareerbaar zijn. Een mooi voorbeeld van beter maakbaar en ook aanpasbaar is de Peasant Knife die heel erg aanpasbaar is en ook zo is gemaakt (https://youtu.be/CTNvfMHQl2M). API’s zijn ook een mooi voorbeeld van digitale dingen die beter gemaakt kunnen worden. De synoniemen bot van Vasilis maakt ook handig gebruik van API’s (https://vasilis.nl/synonyms/). KLM zou dat ook goed kunnen doen met hun API’s, zodat mensen op nieuwe manieren kaartjes kan verkopen. Er is nog één mooi idee waar we kunst-werken combineren met de tijdlijn van de wereldgeschiedenis. Kan iemand dat even maken? Laten we de contentblockers van iOS veranderen naar banners vervangers met kunst en dan doen we gelijk er goeie content bij. Een bannerblocker met content vervanger. We geven ideeën gratis weg! “Wij willen dat de wereld beter word en we geven jullie alle mogelijkheid om dat te doen”. We zijn er nu weer … dus we gaan ‘m hier stoppen. #40. Het digibet, klooien en perfect gestreepte broodjes verscheen op De Wasstraat van Peet Sneekes en Vasilis van Gemert is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Unported licentie. Wil je het materiaal op een andere manier gebruiken? Neem dan gerust contact op met Peet of Vasilis.
#39. Boos op kutproducten
Maandagochtend is niet het moment om een vriendelijke, vrolijke aflevering van de Wasstraat op te nemen. En dus is het een chaggerijnige, boze, maar daarom niet minder interessante editie geworden. We maken ons boos om al die vreselijk domme rotzooi die er gemaakt wordt. Toegankelijkheid Vasilis was naar een congres over webdesign. Een van de thema’s was toegankelijkheid. Een van de sprekers hield een verhaal over de business case van toegankelijkheid: valt er geld te verdienen door je website toegankelijker te maken. De conclusie is dat dat niet echt hard te maken is. En de andere conclusie is dat het krankzinnig is dat er überhaupt een business case nodig zou moeten zijn. Met een klein beetje moeite kunnen we producten maken die iedereen kan gebruiken. In plaats daarvan denken we alleen maar aan geld, en maken we dus voornamelijk rotzooi. Gênant. — Het web is door dit soort onzin eigenlijk een klotemedium geworden Marketingcruft vs. het web De content waar mensen voor komen, door te klikken op een link, wordt verborgen door allerlei troep waar niemand op zit te wachten. (Full screen) banners bijvoorbeeld. Maar ook door idiote dingen als cookie warnings. En door nóg dommere dingen als full screen nag screens die je proberen te overtuigen dat je je moet inschrijven voor een of andere nieuwsbrief. Hoe kan ik nou weten of ik me daarop wil abonneren als je me weigert te laten zien wat er allemaal op je site staat?! We brainstormen wat hierover. Een niet-domme marketeer zou bijvoorbeeld bedenken dat, zodra iemand toestemming geeft voor het gebruik van cookies, dat je die dingen ook slim kunt gebruiken. Je zou bijvoorbeeld kunnen bijhouden of iemand meerdere artikelen leest. En als dat zo is, dan kan je vragen of de nieuwsbrief wellicht een interessante optie is. Hoe moeilijk is het? Tsjongejonge. Maar blijkbaar bestaan er geen niet-domme marketeers. En liegen ze stuk voor stuk in hun cookie-waarschuwingen dat ze cookies gebruiken om de gebruiksvriendelijkheid verhogen. Automatisering De laatste tijd zijn er nogal wat discussies over de vraag of bepaalde vakgebieden niet weggeautomatiseerd gaan worden. Het vak van WordPress theme designer bijvoorbeeld is geen lang leven meer beschoren. Voor een tientje heb je al een theme dat er prima uitziet. En voor 100 euro, claimt The Grid, krijg je een unieke website die rekening houdt met de inhoud van je content! Daar zijn geen mensen meer voor nodig. Maar als je Sturgeon’s Law er bij haalt, en bedenkt dat 90% van alles wat er gemaakt wordt rotzooi is, dan valt het wel mee met die automatisering. Blijkbaar hebben mensen behoefte aan troep. En er zijn meer dan genoeg middelmatige prutsers om aan die vraag te voldoen. Kwaliteit Maar stel nou dat we tóch liever goede dingen willen maken. Wat is dan de definitie van goed? Vasilis weet prima wanneer een site technisch goed in elkaar zit, en Peet weet als geen ander wanneer content klopt. Maar wat weten we eigenlijk van andere vakgebieden? Wanneer is een project voor een projectmanager geslaagd. Wat betekent kwaliteit voor de klant? Jeffrey Veen vertelde over quality meetings die hij regelmatig organiseerde binnen Typekit waarbij collega’s aan elkaar vertelden welk nieuw product ze goed of slecht vonden, en waarom. Misschien moeten we meer van dat soort onderbouwde gesprekken voeren, in plaats van roeptoeteren op Twitter dat die nieuwe site kut is. We have a lot to unfuck Unlearning Maar misschien zijn onze huidige digitale producten wel zo slecht omdat we nog zo veel moeten unlearnen, zoals Luke Wroblewski zo mooi zegt. We maken al twintig jaar dingen volgens een bepaald stramien, en nu het digitale landschap ineens zo ingrijpend anders is, is het natuurlijk lastig om die dingen simpelweg af te leren. Volgens Peet betekent dit ook dat we na het afleren, heel veel werk hebben in het unfucken van alle cruft die we inmiddels gemaakt hebben. Platformisering We hebben het ook nog over de platformisering. Over exclusief publiceren op Facebook. Of op Apple. Of op Alibaba. En over de vraag of dat wel zo’n goed idee is. En hoe je daar mee om kunt gaan. Of hoe je daar mee om zou moeten gaan. Want vergeet niet, het is maandagochtend, we zijn wat chaggerijnig en we hebben niet al te veel vertrouwen in de juiste keuzes van mensen. We sluiten de rit af met een tirade op de mensen die het systeem hebben ontwikkeld waarmee docenten op de HvA hun cijfers moeten bijhouden. Waar zijn die mensen trots op? Zeggen ze na de oplevering vol trots tegen elkaar: “Kijk eens wat we hebben gemaakt. Hier gaan alle docenten de komende 20 jaar verschillelijk pissed off over zijn. Jeeey!” De volgende keer gaan we wel in een bootje varen ofzo. Op een donderdagmiddag. Er brand een lampje, de deur kan dicht want het tocht een beetje. Drie keer dertien. Peet heeft twee verschillende vormen van aantekeningen. Het gaat regenen, want het is weer winter, midden in de zomer. Peet vraagt zich af hoe het met Vasilis gaat.. Het gaat lekker. Hij geeft lekker les. Vasilis is vrijdag naar het congres gegaan in Brighton: A responsive day out (http://responsiveconf.com/) en dat gaat over het web. Het was eigenlijk over responsive design, maar dat is eigenlijk synoniem voor web-design. Het format is ook leuk: er waren telkens 3 talks van 20 minuten, dus dat dwingt sprekers om ‘to the point’ te komen. Een van de rode draden van het congres (en eigenlijk alle frontend congressen) was toegankelijkheid, wat volgens Vasilis een eigenschap is van het web. Blijkbaar is toegankelijkheid ook een onderwerpt wat frontenders continue bezighoud. Blijkbaar vind niet iedereen toegankelijkheid fantastisch, dus één talk ging over de business case van toegankelijkheid. Peet haalt zoek machine optimalisatie (SEO) aan als een mogelijk verkapt verkoop argument voor toegankelijkheid. Robots zijn dus eigenlijk wel belangrijk, of eigenlijk geld is wel belangrijk en mensen niet. Een andere ondertoon van het congres was dat het web een beetje stukgemaakt word, omdat het niet begrepen word. Vasilis beschrijft wat de gemiddelde leeservaring van artikelen is, met cookiemeldingen, app-meldingen, nieuwsbrieven, notificaties. Denken marketeers echt dat hierdoor de conversie omhoog gaat? Er moeten toch statistieken zijn die bewijzen dat dit niet zo is. “De de (web)-ux wordt hartstikke kapot gemaakt door domme marketeers”. Peet vraagt zich af of het iemand kan schelen dat het web stuk gemaakt word door dit soort onzin. Vasilis doet een voorstel om slim om te gaan met cookies en gedrag. “Wij verbeteren de usability. DOE DAT DAN OOK!” Waarom zou je eigenlijk een App gebruiken? Peet begint over snelheid en het ’gelijk aan de slag’ gevoel van sommige apps. De voorkeur van Apps boven websites is een signaal dat webdevelopers niet met het juiste bezig zijn zegt Vasilis. Peet is boos op websites die 42 scripts die geladen worden. Heel boos. Hij verteld de waarheid. Peet: “Misschien maken ze wel websites voor adverteerders en lezers mooi meegenomen” Vasilis: “Het web is door dit soort onzin eigenlijk een klote medium geworden” Hoe zorgen we ervoor dat er een omslag komt voordat het web kut is? Er moeten frontenders spreken op marketeers-congressen vind Vasilis. Peet hekelt pagina’s die wachten tot alles geladen is, maar ook de tegenpool. Wederom concluderen we dat het web slechter word. De gemiddelde grootte van een webpagina is 2 Mb. Peet noemt ook de CSS van WordPress met meer dan 1300 regels. Maar zijn dure mensen als Vasilis en Peet het wel waard om een goed WordPress Theme te maken? Worden we weggeautomatiseerd? vraagt Vasilis zich af. Volgens hem heeft het vak van wordpress theme bouwer geen lang leven meer. Zijn er eigenlijk al voorbeelden van websites die met ’the grid’ (https://thegrid.io) gemaakt zijn? Peet schreef een artikel op zijn eigen blog over het automatiseren van hoe je met klanten omgaat. Peet heeft pas geleden een skate board gekocht, want hij is 40. Hij verteld hoe ‘Penny’ (het skate board merk) dat geweldig deed. Over verbeteren van het web: “Maar het gebeurd niet. Ik ben nooit blij!” “90% of the everything is crap” volgens Theodore Sturgeon (https://en.wikipedia.org/wiki/Sturgeon%27s_law) en daar is Vasilis het wel mee eens. Peet vraag gedesillusioneerd of hij nu blij is geworden van Penny, omdat het zo schril afsteekt met de rest? Maar moeten we ons maar neerleggen bij dat 90% van alles kut is? Volgens Vasilis hebben wij de schone taak om dit tij te keren, door te praten met mensen. Maar voordat je kwaliteit kan maken, moet je ook samen bepalen wat kwaliteit is. Vasilis haalt een voorbeeld aan van Jeffrey Veen (http://thegreatdiscontent.com/interview/jeffrey-veen) en zijn quality-meetings bij Typekit. Het zou super interessant zijn om een keer Vasilis en een marketeer samen te zetten, om het eens over die 10 popups te hebben en begrijpen waarom zoiets gebeurd. Vasilis ziet dat toegankelijkheid niet begrepen word. Daar gaat het volgens hem ook niet over, het gaat over iets maken wat goed is, waar je trots op kan zijn. Peet legt uit waarom de ervaring met het skateboard merk nou zo leuk was: er zaten leuke, onverwachte dingen in. Dingen die niet persé nodig zijn, maar er wel bijzaten. Apple maakt al jaren mooie dingen met finesse. Peet quote een stuk uit de biografie van Steve Jobs en hoe hij ook aandacht moest besteden aan dingen die mensen nooit zullen zien zoals de binnenkant van het hek (http://thenextweb.com/apple/2011/10/24/steve-jobs-obsession-with-the-quality-of-the-things-unseen/). Peet trekt de analogie naar de wereld van marketeers en verkopers. Besteed aandacht aan elk stuk van het proces. Vasilis denk dat er aandacht besteed word aan de verkeerde dingen. Veel bling, maar geen waarde in het proces. Peet: “Misschien moeten we progressive enhancement op de wereld toepassen”. Maar waar zit dan de enhancement. Daar is vaak nog een misverstand over. Oojee, we vergeten de afslag naar de wasstraat. Nou ja, maakt niet uit. Vaak zeggen designers dat iets zonder animatie geen zin heeft. Animatie gaat vaak voor eenvoudige features zoals een emailtje als bevestiging. Logische dingen zij logisch, zoals geen vast adres vragen als je een digitaal ding koopt. Vasilis vertelt over zijn ervaring met het kopen van Sugru (https://sugru.com/), alleen de bestelvolgorde is niet handig voor mensen die met paypal betalen. Vasilis haalt een quote aan van Luke Wroblewski over dat we een hele boel vanzelfsprekendheden moeten ontleren van onze periode met desktopschermen (https://twitter.com/lukew/status/444488505226317824). Peet voegt daar aan toe dat voor reeds gemaakte dingen geld “We have a lot to unfuck”. Peet vraagt nog even aan Vasilis over de bronnen van Luke W’s onderzoeken. Die lijken niet te vinden zijn. Waarom zou hij dat doen? Vasilis werd door een gast geblocked omdat hij een artikel over compressie en plaatjes groottes wilde nabootsen. Peet: “Wow, geloofwaardigheid: -1000”. Vorige keer begonnen we dat het web uitkan omdat Facebook het web is, nu kunnen ze beide uit, want Apple wilt ook meedoen. Het lijkt erop dat iedereen silo’s wilt proberen te maken. Iedereen valt er ook voor. De contentmakers zijn enigszins voorzichtig, maar muziekmakers dan weer niet. Het gerucht gaat dat Apple RSS aan het wegfaseren is, dus geen nieuwtjes. Gelukkig gebruikt Apple nog actief RSS als update formaat. Maar nog belangrijker: geen banners meer, geen popups voor nieuwsbrieven. Apple heeft hun nieuwsvoorziening aangepakt zoals ze de iPhone ook hebben aangepakt: “Hup, weg met dat gerommel in de marge. We doen het zelf wel” Of Apple Nieuws de oplossing is weten we niet. Apple is wel vaker op z’n snufferd gegaan. Vasilis vind het maar treurig makend hoe stomme dingen maar continue gemaakt worden. Waar stopt het? In Azie heb je bijvoorbeeld alleen Alibaba. Dat is niet open en verkeerd om. Ze doen het wel goed overigens, alles is lekker geïntegreerd. Eigenlijk moeten we ons richten op integreerbaarheid met andere systemen. In het westen probeert iedereen het centrum van het universum te zijn in plaats van te focussen op een integratie Moet dan iedereen naar Amazon en Alibaba? Niet volgens Peet. Hij denkt dat mensen niet meer moeten nadenken over de plek, maar over je dienst, of product. En dan gebruik maken van andermans diensten om je product en dienst te koppelen, aan te bieden en bespreken. Er zijn twee verschillende benaderingen volgens Vasilis: de UNIX benadering of Microsoft benadering. Peet denk dat er een middenweg is tussen de UNIX en Microsoftbenadering. Dat is bijvoorbeeld het integreren van diensten als dienst. Peet vind dat het maar een plek moet krijgen op het web. Dat heeft hij ook gedaan in deze blogpost: http://versecontent.nl/2015/07/iedereen-een-winkel-zonder-onzin-met-olaf-en-trading-commons/ Blijkbaar zijn alle grote platformen opzoek naar al jouw data. Daarom maken ze allemaal die gesloten systemen. Peet las een artikel over dat er in Chrome een plugin zit die continue luistert naar jouw stem. (http://thehackernews.com/2015/06/google-chrome-spying.html) Vasilis denkt niet dat Google daar slecht mee wilt doen. Ze zijn er vol enthousiasme in gesprongen. Vasilis is nog vaak aan het denken over automatisering. Blijkbaar is er ook behoefte aan de 90% crap. Dus dat kan je ook doen: voor miljoenen crap producten maken. Volgens Vasilis kunnen artificieel intelligentie geen crap producten maken. “Ga het middelmatigste maken, of het consensustun doen”. Vasilis geeft een voorbeeld van hoe er cijfers in gevuld moeten worden bij hem op school: “Dat is letterlijk het allerslechtste wat er verzonnen had kunnen worden, voor het allermeeste geld”. Waar zijn die mensen dan trots op: “Kijk eens wat we hebben gemaakt. Hier gaan alle docenten de komende 20 jaar verschillelijk pissed off over zijn. Jeeey!” We begrijpen beide niet hoe dit soort kut producten gemaakt worden. Dat is een van de redenen dat Vasilis uit het bedrijfsleven is gegaan: “Er is geen behoefte aan kwaliteit, er is behoefte aan geld”. “Rot op! Er is wel behoefte aan kwaliteit!”. Peet hoopt het tij nog te keren, door het om te keren: “Waarom zou je mensen niet blij willen maken? Oh my god!” Leuker einde van de wasstraat zit er niet in vandaag. Volgende keer gaan we in een bootje varen ofzo. Doei! #39. Boos op kutproducten verscheen op De Wasstraat van Peet Sneekes en Vasilis van Gemert is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Unported licentie. Wil je het materiaal op een andere manier gebruiken? Neem dan gerust contact op met Peet of Vasilis.
#38. Facebook, sans bullshit en design door computers
Op 1 april reden we weer eens een rondje door Amsterdam. We hebben het over publiceren op Facebook, over design-blogs die zichzelf free online webapp noemen, en over de toekomst van menselijk werk in een robotwereld. Facebook Een paar dagen voor deze uitzending was er een groot congres van Facebook waarin ze hun nieuwe ideeën en producten toonden. Een van de tools die ze lieten zien was iets waarmee mediabedrijven direct op Facebook kunnen publiceren, in plaats van linken naar materiaal op de eigen site. We vragen ons af of dat nu wel zo’n goed idee is. Word je dan niet te afhankelijk van één bron? Facebook mag nu dan wel betrouwbaar lijken en een gestage stroom aan bezoekers genereren, maar blijft dat wel zo? Misschien kan je die stroom bezoekers beter als een leuk extraatje beschouwen. Sans Bullsit Sans zou het standaardfont op de computer van elke marketeer moeten zijn. Peet gebruikt het woord targeten, en daardoor kunnen we mooi linken naar het lettertype Sans Bullshit Sans, wat als standaard-font bij elke marketeer geïnstalleerd zou moeten zijn. Er zou geen zin meer geschreven worden in marketingland. 1 april Vasilis dacht tijdens de rit dat er bekend zou worden gemaakt dat de nieuwe muziekdienst Tidal een 1 aprilgrap was. Hij had de perconferentie gezien en had sinds 1950 niet zo’n bizar surrealistisch werk meer gezien. Het was zo krankzinnig dat hij nu begon te denken dat het een 1 aprilgrap was. Dat deze superrijke artiesten een goed gevoel voor humor zouden hebben. Dat het begrip zelfspot ze niet onbekend zou zijn. Het bleek niet zo te zijn. De antipiraten hebben echt de interface van Spotify gekopieerd in hun strijd tegen kopiëren. Als ze nou een paar muzikanten op het podium hadden gezet die daadwerkelijk full time moeten werken om rond te kunnen komen dan had tidal wellicht op wat sympathie kunnen rekenen. Het bleek geen 1 aprilgrap te zijn. Automatisering Vasilis dacht altijd dat vakken als front-end development snel weggeautomatiseerd zouden worden. Robots zijn nu eenmaal netter, consistenter en ze leren makkelijker. Maar nu begint hij te vermoeden dat bepaalde werkzaamheden van vormgevers eerder vervangen zullen worden door robots. Robots blijken best creatief te kunnen zijn, volgens de makers van de korte documentaire Humans Need Not Apply. Maar wat is dan de toekomst van de grafische ontwerper? In de iets langere documentaire Het Nieuwe Ontwerplandschap proberen een aantal designers en design-theoretici antwoord te vinden op die vraag. Het komt er op neer dat een designer niet mee blijft wachten op een opdracht, maar zelf opdrachtgevers zoekt om samen ideeën mee uit te werken. De video is interessant, maar er zitten toch ook wel wat verwarrende dingen in. Zo zouden designers niet meer gewoon vakspecialisten moeten zijn, maar gaat het veel meer om samenwerking. Maar met wie dan, vragen wij ons af. Als er alleen maar mensen samen leuke dingen bedenken, wie voert ze dan uit? Daar heb je toch specialisten voor nodig? Of zou een robot het werk kunnen doen? De documentaire gaat misschien over de top van de Nederlandse designers, maar hoe zit het met die enorme hoeveelheid matige bureaus? Klassieke Nederlandse productontwerpers snappen echt geen enkele fuck van digitale media. Een rant Tot slot windt Vasilis zich enorm op over het structurele gebrek aan inzicht over digitale media bij de klassieke Nederlandse productontwerpers. Als voorbeeld daarvan kraakt hij het online platform Dutch Design Daily af. Dat blog (want dat is het) noemde zich tot vlak voor de uitzending nog een free online webapp, een krankzinnige lege marketingterm. In dit blog wordt er geschreven over prima Nederlandse ontwerpen, maar het ontwerp van de site zelf is idioot slecht. Geen van de ontwerpers die zichzelf heeft verbonden aan dit initiatief zou zo’n waardeloos product accepteren als het om een boek of een magazine ging. Dat ze zo’n waardeloos blog accepteren bewijst dat ze digitale media niet snappen. Elke robot zou dit beter kunnen doen. En dat is erg. We lopen! Peet heeft digitale aantekeningen. Het is 1 april. Volgens Peet kan het web wel uit. “Jongens, zet het web maar uit, want Facebook is het nieuwe web”. Vasilis is de parkeer App aan het uitzetten tijdens het rijden. Hij weet namelijk niet wanneer hij uitgechecked is en denkt dat hij een boete krijgt als hij te vroeg uitchecked. Vasilis komt terug op Peet’s opmerking dat Facebook het web is geworden. Hij wilt het er ook over hebben. Peet vertelt over de nieuwtjes van F8 (http://fbf8.com), een conferentie van Facebook voor developers. Er zijn blijkbaar een aantal tools voor contentmakers erbij gekomen, zodat ze hun content direct op Facebook kunnen publiceren (https://developers.facebooklive.com/videos/526/news-media-publishing-on-facebook). En wie wilt dat nou niet? Peet heeft het over ‘engagement’ met robots en producten als jij en ik. Misschien moeten contentmakers hun websites maar weggooien. Dit klinkt logisch toch? Vasilis begreep uit het verhaal van een contentmaker dat je jezelf dan wel erg afhankelijk maakt van één partij. Peet noemt dat ‘vendor locking’. Eigenlijk is Facebook het web opnieuw aan het uitvinden, maar dan gecentraliseerd, netjes bij Facebook op de server. Hoe zou je kunnen omgaan met de afhankelijkheid van Facebook als zoveel bezoekers via hun naar jouw website komen? Zijn die getallen eigenlijk wel betrouwbaar als indicatie voor de toekomst? Blijven mensen wel tot sint juttemes bij Facebook? Je kan die 40% van Facebook natuurlijk ook als extratje zien. Maar je moet je niet blind staren op die cijfers. Wat nu als Facebook je content niet meer toelaat om wat voor reden dan ook. Afhankelijkheid van grote klanten of geldbronnen is geen gezonde situatie. Dat werkt ook zo bij publiceren. Misschien is Facebook eigenlijk geen kanaal, maar gewoon een doelgroep en wat nu dat die doelgroep zomaar verdwijnt of niet meer bij je past? Peet durft het woord ‘targetten’ niet te gebruiken. Hij vind het een raar woord. Vasilis vertelt over een nieuw lettertype “Sans Bullshit Sans”, waar bullshit termen worden vervangen met ‘bullshit’ (http://www.sansbullshitsans.com/). Sans Bullshit is bij uitstek handig voor klanten, sales en marketing. “Jongens, mooi voor stel, kunnen we het misschien afdrukken in Sans Bullshit?” Wat nu dus als Facebook niet meer past bij de nieuwe doelgroep van jou als contentmaker? De doelgroep van de toekomst is misschien geen facebooker. Facebook bied geen echte waarde ten opzichte van je eigen website, maar gaan misschien ook inkomsten van hun advertenties delen met contentmakers. Vergelijkbaar met Youtube. Peet moest een beetje lachen over ambitie van Facebook en over de mensen die er blind achteraan hollen. Hij vind het nogal megalomaan van Facebook om zichzelf als ‘het platform’ te bestempelen. Is Facebook wel zo succesvol als ze zeggen dat ze zijn, of is dit een gevalletje WC-eend raad WC-eend aan? Want wie creëert al die cijfers van success? Natuurlijk publiceer je op Facebook alles in Facebook blauw, toch? Loop je niet ook allemaal mensen mis als je speciaal op Facebook gaan publiceren? Want Facebook is helemaal dicht getimmerd met ‘veiligheid’ en dat wordt nog meer zo. Peet vind dat maar verdacht. Waarom zouden ze dat doen? Is Facebook nu zo onveilig dat het nu extra veilig gemaakt worden? “Als bedrijven het ene zeggen, dan bedoelen ze eigenlijk het andere”. Wat is eigenlijk de definitie van veiligheid? Misschien is het web wel onveilig nu? Misschien krijgen de puriteinse Amerikanen dan toch hun zin “Alle kleuren roze krijgen dan een balkje”. Peet raad aan om de video’s van F8 te kijken, want het is belangrijk om te zien wat ze gaan doen, maar ook hoe ze zich positioneren. Het is eigenlijk antropologie. Hebben jullie nog last gehad van 1 April eigenlijk? Vasilis dacht dat “Tidal”, de concurrent van Spotify een grap was, met name de persconferentie (https://www.youtube.com/watch?v=egShCjfvi9s). “De klacht van heel veel heel rijke artiesten is: we verdienen niet genoeg met Spotify”. Prima klacht toch? Hun ‘Unique selling point’ zou zijn dat de muziekkwaliteit beter is. Daar betalen mensen dan twee keer zoveel voor. Maar wie hoort dat eigenlijk? Vasilis vond het de moeite waar om te kijken naar die persconferentie, waar allemaal opgedirkte en opgepoetste ultra rijke artiesten op een rijtje staan voor wat klapvee. Er werd vertelt over hoe Tital een revolutie is en uniek is. Peet geeft een les in ‘media analyse’, unieke dingen zijn nooit uniek. Niel Young had ook een muziek format laten uitvinden, met een aparte dure muziekspeler. http://en.wikipedia.org/wiki/Pono_%28digital_music_service%29 Sony had ook een muziekspeler uitgebracht die groter en duurder is dan een iPhone (http://www.amazon.com/Sony-Walkman-NW-ZX1-Player-Hi-Res/dp/B00FF071I4 !). Vasilis denkt echt dat Tidal een 1 April grap is, want de interface is exact hetzelfde als die van Spotify, wat raar zou zijn, want waarom zouden artiesten stelen van anderen? Indie-artiesten lijken het wel te begrijpen. Ze creëren een groep fans om zich heen en laten net als De La Soul hun producten kickstarten (https://www.kickstarter.com/projects/1519102394/de-la-souls-new-album). Vasilis vind het maar raar dat super rijke mensen maar lopen te klagen dat ze niet genoeg verdienen. Bjørk had blijkbaar ook gezegd dat ze niet snapte dat ze na drie jaar hard werken niet betaald kreeg voor haar werk (http://www.fastcompany.com/3042429/creative-conversations/bjork-on-keeping-her-new-album-off-spotify-its-not-about-the-money-it). Peet begrijp die super rijke mensen wel. Ze raken hun grip op hun ‘rechten’ kwijt, wat moeten ze daarmee? Maar ze moeten ophouden met klagen, dat is niet handig voor je merk. Misschien hadden ze bij die Tidal persconferentie hard werkende muziekanten, die gewoon rond willen komen moeten zetten. Dan was het vast een stuk minder surreëel. Omwille van compleetheid halen we de bankdirecteuren die een ton meer willen verdienen er ook even bij (http://www.nu.nl/economie/4015028/zes-bestuurders-abn-amro-krijgen-ton-extra.html). Weer een les in media-analyse: “We gaan de bonussen afschaffen, want dat is niet normaal. Dus we noemen het anders”. We gaan niet over het Centraal Station busstation, we zijn namelijk geen bus. De muziekindustrie is dus bang om vervangen te worden door iets anders en Vasilis ziet dat ook gebeuren in de grafisch ontwerpwereld. “Robots en computers kunnen een groot deel van vormgeving beter dan vormgevers!”. Vasilis legt uit in een voorbeeld van een bakkerswebsite, naar aanleiding van deze documentaire (https://www.youtube.com/watch?v=7Pq-S557XQU) Blijkbaar is ‘The Grid’ (https://thegrid.io/) een goed voorbeeld hoe computers beter kunnen ontwerpen dan mensen. Peet wist niet of het nu wel of niet echt was. Vasilis geeft nu vormgevingsles en dat zijn eigenlijk allemaal regeltjes en robots kunnen daar veel beter mee omgaan dan mensen. Zelfs gevoel en sfeer zijn in tabelletjes te vatten. Misschien moeten vormgevers zich nu ook zorgen maken over hun vak. Wat is dan hun meerwaarde? Misschien dat we weten wanneer we de regels moeten breken? Peet denkt dat je niet persé altijd dingen maakt voor mensen die het product gebruiken, maar soms meer werkt voor je klanten. Dat onderscheid is belangrijk. De definitie van kwaliteit is misschien anders, want kwaliteit wordt ook gemeten door opdrachtgevers en niet altijd alleen door de eindgebruiker. De kneep zit ‘m volgens Peet bij dat het meten van succes te lang duurt voor een opdrachtgever. Die kunnen zich niet accountable maken voor het succes, want het meten en optimaliseren duurt te lang. Vasilis heeft het over een documentaire (https://vimeo.com/120899089) van elite ontwerpers die denken dat ze hun eigen signatuur ontwikkelen en daarmee naar de klant toegaan. Webshops zijn overigens een mooi voorbeeld van websites waar je snel kan testen of een redesign effect heeft. Voor een hele boel projecten is er een te groot gat tussen de mensen die het succes bevestigen, door dingen te kopen en degene die de rekening betaald van het project, dus hoe ga je daarmee om? Er is ook verschil tussen het maken en het bedenken van dingen. Misschien zijn er ook nieuwe tools zoals Sketch, Affects Designer die helpen met de regeltjes ook veel handiger. Ze leveren vaak ook veel betere code op. Op die manier kunnen we ons ook echt concentreren op die irrationele uitzonderingen? Maar je moet ook gewoon dingen blijven maken. Alleen bedenken heb je eigenlijk niets aan. Met die onzekerheid is het ook moeilijk om te bepalen wat je studenten gaat leren. “Bestaat het vak [van ontwerper] nog wel tegen de tijd dat je bent afgestudeerd?”. Vasilis had dat vroeger ook, maar dan omgekeerd. “Mijn hele leven vroegen mensen: ‘wat ga je worden als je groot ben’. Dat wist ik niet, want het bestond nog niet.”. “Als mijn kind groot is, bestaat mijn vak niet meer”. Is het nou erg dat ons werk verdwijnt? Het hebben van werk is erg belangrijk in ons leven, maar is dat eigenlijk wel een goed idee? Vasilis filosofeert. Iets anders is ook veranderd. We willen namelijk alles hebben! Bedrijven richten zich daarop. Ford deed dat ook, want als mensen vrije tijd hebben en genoeg geld, dan heb ik gelukkige werknemers. Dus dat ons werk in de toekomst wordt gedaan door robots is niet persé erg, als dat betekent dat we in de tijd en geld dat het oplevert in onze hangmat kunnen liggen. De vraag is natuurlijk of de vaardigheden die designers opdoen op hun opleidingen niet gericht zijn op hun tools, maar op het begrijpen van ‘het waarom’ van design. Dat is volgens Vasilis niet belangrijk. Wie is de toets van goed design? Dat is volgens Vasilis jezelf, gewoon net zolang op ‘refresh’ drukken bij een robot, tot er iets moois uit komt. Dat doet Peet denken aan Joshua Davis (http://www.joshuadavis.com/), een kunstenaar die tot zekere hoogte zijn werken laat genereren door robots en ook ‘soort van’ op refresh drukt en dan een instantie publiceert (https://www.youtube.com/watch?v=MK3TwgaHkfc) Vasilis’ werk lijkt ook op die van Joshua Davis… bijvoorbeeld de random gegenereerde sliced blob: https://vasilis.nl/random/daily/sliced-blob-to-rectangle/?random, of het project met Maarten P. Kappert (https://twitter.com/maartenpkappert) ‘Amor Vacui’, die naast een website en een eigen twitter account, ook een flickr account heeft (https://www.flickr.com/photos/amor_vacui/). De video van “The Grid” is overigens ook best briljant. Met name één zin. “It’s as easy as that … Actually, it’s increadibly complicated, but the grid figures it out, so you don’t have to“ (https://youtu.be/OXA4-5x31V0?t=1m8s) Vasilis heeft iets ergs gezien. Dat is zo belangrijk, dus we rijden even om. Het gaat over “Dutch Design Daily” (http://dutchdesigndaily.com/about/) en een bijeenkomst in Pakhuis de Zwijger. Het is een blog, met één Nederlands ontwerp per dag. Dat doen we natuurlijk al een hele tijd, maar ze noemen (toen) zichzelf een “free webapp”, dat is dus iets beters dan een blog! Niets bleek minder waar. Abonneren kon helaas niet, want de RSS was uitgezet of stukgemaakt. We gaan nog even door, want dit kan natuurlijk wel, want er zijn heel goede productdesigners aan verbonden. Het is helaas erg lelijk en slecht gemaakt. Vasilis is er razend over. Dit ruikt volgens Peet naar een museum website: een ding over kunst wat ook zelf kunst moet zijn. Het probleem is volgens Vasilis dat de Nederlandse design elite die overigens prachtige producten en boeken maken, ’digitaal’ niet snappen. Er is dus een probleem met Dutch Digital Design. De taal is ook slecht, alsof het met Google Translate is vertaald. Is er een woord voor anti-innovatie? Retrovatie? We hebben goed en slecht nieuws. Het slechte nieuws is: deze Wasstraat is afgelopen, het goede nieuws is: we hebben meer dan genoeg voor nóg drie Wasstraten. We zien elkaar snel! Doei! #38. Facebook, sans bullshit en design door computers verscheen op De Wasstraat van Peet Sneekes en Vasilis van Gemert is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Unported licentie. Wil je het materiaal op een andere manier gebruiken? Neem dan gerust contact op met Peet of Vasilis.